Richard Wiseman, psycholoog, goochelaar, auteur (o.a. van Quirkology – een boek dat nog steeds naar me ligt te wenken vanuit mijn boekenkast), heeft in samenwwrking met het tijdschrift New Scientist, een parapsychologisch experiment opgezet.

Het gaat om een test rond ‘Remote Viewing’, oftewel helderziendheid. Wiseman omschrijft het protocol zelf op zijn blog als volgt:

‘Well, at 3pm (UK time) each day, I will travel to a randomly selected location. Once there, I will send a Tweet, asking everyone to Tweet about their thoughts concerning the nature of the location. Thirty minutes later, I will send another Tweet linking to a website that will allow everyone to view photographs of five locations (the actual location and four decoys), think about the thoughts and images that came to them in the thirty minutes before, and vote on which of the five they believe to be the actual target location.

If the majority of people select the correct target then the trial will count as a hit, otherwise it will count as a miss. There will be trials at 3pm on Tuesday, Wednesday, Thursday and Friday this week. Three or more hits in four trials will be seen as supporting the existence of extrasensory perception.‘

Via een commentaar op zijn blog kwam ik er achter dat het bericht ook al is opgepikt door Nu.nl.

Nu kwam ik eigenlijk naar Wiseman’s blog om een andere reden. Fietsend door het landschap tussen Maas en Waal beluisterde ik de ‘Skeptics’ Guide to the Universe‘ podcast aflevering van deze week. Genieten van het landschap, de zon en in mindere mate van de stevige bries (zeker als ik die tegen had) én je hersencellen prikkelen met de discussies van de SGU’s Rogues (Steven Novella, Rebecca Watson – van de Skepchick blog, Jay Novella, Bob Novella en Evan Bernstein) is altijd een genot. Maar goed, ik hoorde daar het verhaal van een van de laatste pogingen om 1 miljoen dollar te krijgen van de James Randi Educational Foundation. Die miljoen kun je verdienen door een parapsychologische gave onder gecontroleerde omstandigheden te laten testen.

Een zekere mevrouw Patricia Putt, website Ankhara Psychic Services, wilde de uitdaging aangaan. Hé, het gaat om 1 miljoen dollar! Een aardig bedrag. Wat ze wilde aantonen was dat ze door het beluisteren van een stem kan achterhalen wat de  karaktereigenschappen zijn van de persoon aan wie de stem toebehoord. In de testopzet, waar ze vooraf mee acoord ging (dat is de standaard regel, alles wordt in overleg opgezet), zou ze tien vrouwenstemmen horen. Bij deze tien stemmen zou ze venveel karakterbeschrijvingen noteren. De tien vrouwen kozen nadien uit de tien karakterbeschrijvingen een beschrijving uit die volgens henzelf hen het best omschreef. Lees hier een verslag van Richard Wiseman, een van de begeleiders van het experiment.

Kans op een positieve uitkomst als het volledig willekeurig zou gaan is 1 op 10. Mevrouw Putt had haar lat uiteraard hoger gelegt, anders zou het geen paranormale gaven betreffen . Zij ging uit van een score van 5 op 10.

De uiteindelijke score was ………. 0 op 10, oftewel NUL goed oftewel NADA, NIETS.

Oeps, dat viel tegen. Nu gaf ze dat eerst ook toe, zo blijkt uit de verslag van Wiseman:
‘At the time I was really impressed that Patricia didn’t make any excuses, and said that she thought it had been a fair test.‘

Echter later, toen het rationalisatieproces en de cognitieve dissonantie, hun werk hadden kunen doen, bleek ze een andere mening te zijn toegedaan. Ze had, volgens haar 100% gescoord! Alle vrouwen hadden een beschrijving gekozen, dat was dus 10 op 10!! Euh….., van de vrouwen werd gevraagd een karakterbeschrijving te kiezen. En wel een die hun eigen persoonlijkheid het best beschreef. Ze kozen er dus een en allemaal die van een ander. Score 0% in het licht van het beoogde testresultaat. Dat Putt dan claimt dat er wel ‘iets’ in de beschrijving gezeten moet hebben waarop de vrouwen afgingen, al was die van een ANDER,  en daarom zij 100% scoorde is grote onzin. Zie ook het bericht op de site van ‘Bad Astronomer’ Phil Plait over deze kwestie

Even ter informatie, de ‘1 Million Dollar Challenge‘ begon ooit in 1964.Weliswaar was het bedrag toen $1000,- en was de naam ook anders. Geen enkele uitdager heeft de prijs ooit in de wacht gesleept. Ja, en altijd waren er de verwijten, als ze niet hadden gepresteerd wat geclaimd was, dat het niet eerlijk was verlopen of dat de omstandigheden niet goed waren geweest of welke andere redenen ze ook konden verzinnen om hun falen te rationaliseren en maskeren.

Nu mag iedereen geloven in wat hij of zij wil. En vanuit dat geloof een uitdaging aangaan om 1 miljoen dollar binnen te slepen. Geen punt. Soms gaat het echter wel de verkeerde kant op, bijv. zodra vanuit die geloven flink geld wordt verdiend over de ruggen van goedgelovigen (zie Scientology – gelukkig in Frankrijk een actuele rechtzaak tegen deze haaien, homeopathie en meer). Of neem het geval van de anti-vaccinatiebeweging, nu zeer actueel in de VS. Die beweging, onder andere aangejaagd door ex-model en huidige vriendin van Jim  Carrey, Jenny mcCarthy. Er wordt een ‘bodycount‘ bijgehouden van het aantal slachtoffers die haar beweging veroorzaakt.

‘Ach het kan toch geen kwaad’ is vaak een dooddoener die gebruikt wordt in discussies over de onderwerpen als ‘paranormale gaven’ en  homeopathie. Kijk dan eens hier en bedenk je een tweede keer.